به گزارش اقتصادآنلاین، در حالی که نوسانات قیمتی در بازار پروتئین همچنان یکی از دغدغههای اصلی سبد معیشتی خانوارهاست، تازهترین آمارها از ورود محمولههای جدید گوشت قرمز به کشور حکایت دارد. با این حال، سایه تنشهای منطقهای بر گلوگاههای تجاری باعث شده تا استراتژی لجستیکی ایران در واردات این کالای اساسی تغییر کند. بر اساس اظهارات مقامهای صنفی، مسیرهای سنتی از بنادر جنوبی و جبلعلی جای خود را به بنادر شمالی و مرزهای زمینی همسایگان شرقی دادهاند تا جریان تامین کالا متوقف نشود.
جزئیات واردات ۱۲ هزار تن گوشت از پاکستان و برزیل
فخرالدین عامریان، رئیس انجمن صنفی واردکنندگان فرآوردههای خام دامی، در گفتوگو با ایرنا با تشریح آخرین وضعیت بازار واردات، از ثبت رکورد ۱۲ هزار تنی از ابتدای سال جاری خبر داد. وی با اشاره به اینکه بخش مهمی از این محمولهها از مرز زمینی پاکستان تامین شده است، گفت: «واردات گوشت قرمز از کشور پاکستان و مرزهای زمینی (مانند ریمدان) بدون مشکل در حال انجام است، هرچند که روند واردات از طریق بندر چابهار با کاهش مواجه شده است.»
عامریان با مقایسه وضعیت فعلی با سال گذشته یادآور شد: «سال گذشته ۹۱ هزار تن گوشت قرمز وارد کشور شد که به دلیل شکاف قیمتی فاحش میان تولید داخل و محصول وارداتی، تقاضا در سطح بسیار بالایی قرار داشت. اکنون نیز برای تکمیل ذخایر استراتژیک، افزایش حجم واردات ضروری است.»
تغییر استراتژیک مسیر واردات: کوچ از جنوب به شمال
رئیس انجمن واردکنندگان فرآوردههای خام دامی به نکته مهمی در خصوص لجستیک تجاری ایران اشاره کرد. به گفته وی، پیش از این محمولههای گوشت از هندوستان به بندر جبلعلی امارات و سپس بندرعباس منتقل میشد، اما اکنون به دلیل تنشهای اخیر در تنگه هرمز و خلیج فارس، تغییر مسیر به سمت بنادر شمالی در دستور کار قرار گرفته است.
وی افزود: «حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد واردات گوشت گوساله پیشتر از مسیرهای زمینی (ترکیه و عراق) و بنادر جنوبی انجام میشد که شرایط فعلی منطقه، بازنگری در این مسیرها را الزامی کرده است.»
هشدار درباره آماتورهای بازار؛ چرا گوشت در برزیل گران شد؟
بخش دیگری از اظهارات عامریان به نقد تند از ساختار ثبت سفارشها اختصاص داشت. وی با انتقاد از ورود شرکتهای غیرمتخصص به بازار گوشت، هشدار داد که این اقدام منجر به ارزپاشی و گرانی کالا در مبدا شده است.
عامریان توضیح داد: «وقتی وزارت جهاد کشاورزی ثبت سفارش را برای شرکتهای بیتجربه باز میکند، هجوم این شرکتها برای خرید با حجمهای پایین باعث میشود قیمت جهانی کالا افزایش یابد. به طور مثال، قیمت هر تن گوشت در برزیل از ۵۳۰۰ یورو به ۶۰۰۰ یورو جهش کرد؛ آن هم فقط به این دلیل که واسطههای متعدد به جای خریداران حرفهای وارد میدان شدند.»
چالش ارز و کیفیت؛ گوشت ارزان به نفع مردم نیست!
این فعال اقتصادی با رد ایده واردات گوشت با کیفیت پایین برای کاهش قیمت، تاکید کرد: «واردات محصول بیکیفیت تنها هزینه تمامشده را در بلندمدت بالا میبرد و کالا را از دسترس مردم خارج میکند. راهکار اصلی، تسهیل تخصیص ارز توسط بانک مرکزی و پرداخت مطالبات ۴ میلیارد یورویی واردکنندگان است.»
وی معتقد است اگر بانک مرکزی سرعت پرداختها را افزایش دهد، هزینههای بانکی کاهش یافته و واردکننده میتواند کالا را با سود عادلانه ۲ تا ۳ درصدی به دست مصرفکننده نهایی برساند.
تحلیل وضعیت موجود نشان میدهد که دولت برای ثبات بازار گوشت قرمز با دو چالش عمده روبروست: نخست، تامین امنیت مسیرهای ترانزیتی در سایه تنشهای سیاسی که منجر به تغییر نقشه لجستیک به سمت بنادر شمالی شده است؛ و دوم، ساماندهی شبکه واردکنندگان.
تا زمانی که ثبت سفارشها توسط شرکتهای فاقد تخصص انجام شود، ایران ناچار است گوشت را گرانتر از نرخ جهانی خریداری کند. کلید ثبات قیمتها در ماههای آتی، نه در کاهش کیفیت، بلکه در “سرعتبخشی به تخصیص ارز” و “حذف واسطههای آماتور” از چرخه تامین است.
